‘Het hedendaagse welvaartsevangelie (ook wel prosperity gospel genoemd) is een theologische stroming binnen het christendom die benadrukt dat geloof in God, gecombineerd met positieve belijdenissen, donaties aan de kerk en ‘zaaien’ van geld, leidt tot materiële rijkdom, gezondheid en persoonlijk succes. Predikers zoals Kenneth Copeland, Creflo Dollar of Joel Osteen promoten dit idee, vaak met slogans als “God wil dat je rijk bent” of “Claim je zegeningen”. Maar wat heeft dit te maken met Jezus van Nazareth, zoals beschreven in de evangeliën van tweeduizend jaar geleden?
Eerlijk gezegd: heel weinig, en het contrasteert zelfs scherp met zijn leer. Laten we dat stap voor stap ontleden.
1. Wat predikte Jezus eigenlijk over welvaart en rijkdom? Jezus’ boodschap in het Nieuwe Testament draait om spirituele rijkdom, nederigheid, gerechtigheid en het koninkrijk van God – niet om aardse accumulatie. Enkele kernvoorbeelden:
Armoede als deugd: In de Bergrede zegt Jezus: “Zalig zijn de armen van geest, want van hen is het koninkrijk der hemelen” (Matteüs 5:3). Hij identificeert zich met de armen en marginalen, en waarschuwt voor de valkuilen van rijkdom.
Waarschuwing tegen materialisme: “Het is gemakkelijker voor een kameel om door het oog van een naald te gaan dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan” (Marcus 10:25). Dit illustreert hoe rijkdom een obstakel kan zijn voor spirituele groei.
Oproep tot eenvoud: Jezus instrueert een rijke jongeling om al zijn bezittingen te verkopen en aan de armen te geven (Matteüs 19:21). Hij leeft zelf als een zwervende prediker zonder materiële bezittingen, en zijn discipelen volgen dat voorbeeld.
Focus op eeuwige waarden: Parabels zoals die van de rijke dwaas (Lucas 12:13-21) benadrukken dat het hamsteren van rijkdom zinloos is; het leven gaat om relatie met God en anderen, niet om ‘naam het en claim het’.
Jezus’ evangelie is gericht op bevrijding van zonde, mededogen voor de zwakken en een omgekeerde wereldorde waar de laatsten de eersten zijn. Er is geen belofte van aardse welvaart als direct gevolg van geloof. 2. Hoe ontstond het welvaartsevangelie? Deze leer is een moderne uitvinding, grotendeels ontstaan in de 20e eeuw in de VS, beïnvloed door de pinksterbeweging, het ‘Word of Faith’-denken en de Amerikaanse droom. Sleutelfiguren: E.W. Kenyon (begin 20e eeuw): Mengde christelijke leer met metafysische ideeën uit de New Thought-beweging, zoals het idee dat woorden realiteit creëren.
Oral Roberts en Kenneth Hagin (midden 20e eeuw): Introduceerden het ‘zaai-en-oogst’-principe, gebaseerd op een selectieve interpretatie van Bijbelverzen zoals 3 Johannes 1:2 (“Ik wens dat het u in alles goed gaat en dat u gezond bent”).
Hedendaagse varianten: In de 21e eeuw is het gegroeid via megakerken en tv-predikers, vaak gekoppeld aan kapitalisme. Het belooft dat God als een soort kosmische automaat reageert op je geloof en donaties.
Het verband met Jezus is dun: voorstanders cherry-picken verzen uit de Bijbel (bijv. “Ik ben gekomen opdat zij leven hebben en overvloed” uit Johannes 10:10) en interpreteren ‘overvloed’ als materiële rijkdom, terwijl Jezus het waarschijnlijk over spiritueel leven had. 3. Waarom voelt het zo ver verwijderd van Jezus? Theologische kritiek: Veel mainstream christelijke denkers (zoals paus Franciscus of theologen als John Piper) zien het welvaartsevangelie als een vervorming. Het negeert Jezus’ kruisiging – een symbool van lijden en opoffering – en reduceert God tot een welvaartsleverancier. Jezus waarschuwde juist voor valse profeten die rijkdom nastreven (Matteüs 7:15).
Sociaal-economische context: In Jezus’ tijd predikte hij tegen Romeinse onderdrukking en Joodse elite. Het welvaartsevangelie bloeit vaak in arme gemeenschappen, waar het hoop biedt maar critici beschuldigen het van uitbuiting (bijv. via ‘seed offerings’ die predikers verrijken).
Historische disconnect: Jezus leefde in een agrarische, bezette samenleving; het welvaartsevangelie is een product van postindustriële kapitalisme. Er is geen directe lijn – het is meer een culturele adaptatie dan een getrouwe voortzetting.
Kortom, het hedendaagse welvaartsevangelie heeft weinig te maken met de historische Jezus; het is een interpretatie die zijn radicale boodschap van solidariteit met de armen verdraait tot een feel-good, succesgericht ideologie.’ – GROK